Rəhmli və Mərhəmətli Allahın adı ilə! Dəyərli oxucularımız! Nəzərinizə çatdırmaq istərdik ki, Ayətullah Sistaninin nəzərinə əsasən, Azərbaycan və Rusiya ərazisində bəzi hicri aylarda 1 gün fərq olur, bu fərq olmaya da bilər. Bu isə yeni ayın sabit olmasına bağlıdır.

admin

Email: Bu email ünvanı spambotlardan qorunur. Onu görmək üçün JavaScripti qoşmaq lazımdır.

Sual: Mən maşın və ev avadanlığı almaq istəyirəm. Lakin əlimdə nağd pul olmadığına görə kreditlə almaq fikrindəyəm. Onların kreditlə qiyməti nağd qiymətindən bahadır. Hər hansı bir əmlakın kdeditlə alışı icazəlidirmi? Bu alış-veriş sələm sayılırmı?

Cavab: Əmlakların (məsələn, məişət və ev avadanlıqları, maşın və s.) kreditlə alış-verişi onun nağd qiymətindən baha başa gəlsə də, icazəlidir. Lakin kreditlərin ödənişində gecikməyə görə satış qiymətindən əlavə pul ödəmək şərti haramdır. 

Sual: İnternetdən istifadə etmək, eləcə də sosial şəbəkələrdə, məsələn, “facebook”a üzv olmaq, müxtəlif insanlarla dost olmaq və söhbət etməyin hökmü nədir?

Cavab: Əgər günaha – tədrici şəkildə də olsa belə – düşmək təhlükəsi varsa, icazəli deyil. Eləcə də zarafat etmək, qeyri-əxlaqi və (naməhrəmlərlə) sevgi-məhəbbət söhbətlərinə daxil olmaq haramdır.

Həkim

Sual: Qadın müalicə üçün kişi həkimə müraciət edə bilərmi?

Cavab: Əgər qadın xəstəliyi müalicə etmək üçün kişi həkimin yanına getməyə məcbur olsa və kişi həkim ixtisas baxımından daha yaxşıdırsa və yaxud daha diqqətlə xəstəni müayinə və müalicə edirsə, bu halda kişi həkimin yanına getməyin eybi yoxdur. Həmçinin qadının bədəninə baxmadan ya da əl vurmadan onu müalicə etmək mümkün deyilsə, baxmaq və əl vurmaq icazəlidir. Əgər onlardan (baxmaq və əl vurmaq) biri ilə kifayətlənmək mümkün olarsa, ikincisi icazəli deyil.

İslami kəsim

Sual: Bildiyiniz kimi, bütün dünyada toyuq istehsalında onların kəsilməsi əllə deyil, avtomatlaşdırılmış qaydada həyata keçirilir. Bu artıq adi hal alıb. Bu halda onların üzərində "Bismillah" deyilməsi inandırıcı gəlmir. Bu barədə rəyiniz necədi? Bu toyuqları yemək olar ya yox? Allahın adını cihaz vasitəsilə səsləndirmək olar?

Cavab: Əgər toyuqlar, başları kəsilərkən üzü qibləyə olsalar və cihazı işə salan şəxs müsəlman olarsa və cihazı işə saldıqda Allahın adını çəkirsə, bu iş iki şərtlə icazəlidir:

1. Müsəlman şəxs Allahın adını dilinə gətirməlidir və səsi yazısı ilə deyilməsi kifayət etmir.

2. Toyuqların başlarının kəsilməsi bir dəfəyə və eyni vaxtda olarsa, Allahın adını bir dəfə çəkmək kifayətdir. Amma tədrici olarsa, Allahın adını bir dəfə çəkmək kifayət etmir. Yalnız az sayda, məsələn, üç-dörd toyuq üçün bir dəfə demək olar. Amma sayları çox olarsa və başları tədrici şəkildə kəsilirsə, bir dəfə Allahın adını çəkmək kifayət etmir və ardıcıl olaraq “Bismillah” demək lazımdır.

Sual: Ərin öz arvadı üzərində hansı haqları var? Arvadın öz ərinin üzərində nə kimi haqları var və ondan nə tələb edə bilər?

Cavab: Daimi kəbinlə ailə qurmuş qadın– ərinin haqqı tapdalanmasa belə – ərinin icazəsi olmadan evdən bayıra çıxa bilməz. Yalnız zərurət hallarında, habelə evdə qalmağın onun üçün çətinliyi olduğu zaman və ya ev onun üçün münasib olmayan hallarda icazəsiz evdən çıxa bilər. Qadın ərinin istədiyi hər vaxt onun haqqı sayılan cinsi ləzzətlər üçün özünü ona təslim etməlidir. Şəriət baxımından heç bir üzrü olmasa, onunla yaxınlıq etməkdən boyun qaçırmamalıdır. Qadını qida, libas və yaşayış yeri ilə təmin etmək, həmçinin onun ehtiyaclarını ödəmək ərə vacibdir. Onu təmin etməzsə – imkanı çatsa da, çatmasa da – xanımına borcludur.

Həmçinin qadının hüquqlarından biri də budur ki, kişi ona əziyyət verməsin, ona qarşı şəriət baxımından dəlil olmadan sərt davranmasın.

Əgər qadın əri ilə münasibətlərdə cinsi yaxınlıq baxımından vəzifəsinə əsla əməl etməzsə, onunla bir yerdə yaşasa da, yemək, libas və mənzil hüququ yoxdur. Əgər bəzən onun şəriətə uyğun cinsi istəklərindən boyun qaçırsa, ehtiyat vacibə əsasən nəfəqəsinin vacib olması (ehtiyaclarının təmin olunması) qüvvədən düşmür. Amma cinsi yaxınlıq istəklərini təmin etməsə də, mehriyənin hökmü aradan qalxmır.

Kişinin öz həyat yoldaşını ev işləri görməyə məcbur etməyə haqqı yoxdur. Məişətinin təmini ərinin öhdəsinə olan qadın ər onun ehtiyaclarını təmin etmədiyi təqdirdə, xərclərini ərin icazəsi olmadan onun malından (pulundan) götürə bilər. Əgər bu, mümkün olmasa, çarəsiz qalsa və şəriət hakiminə şikayət edə bilməsə, işləməklə öz ehtiyaclarını təmin etmək istəsə, ehtiyaclarını qazanan zaman ərinə itaət etməsi vacib deyil.

Salamun əleykum.
Möhtərəm Seyid Sistani cənablarının (kölgəsi əskik olmasın) Nəcəf şəhərindəki dəftərxanası sabah şənbə gününün 1439-cu ilin cəmadil-əvvəl ayının sonuncu günü olduğunu elan etmişdir. Buna əsasən də bazar günü (18.02.2018) hicri tarixi ilə 1439-cu ilin cəmadil-axir ayının birinci günüdür.
Hamınızdan dua etməyinizi rica edirik.

Sual: Kişi öz həyat yoldaşına əhəmiyyət vermirsə, vaxtının çoxunu dostları ilə keçirirsə və xanımını evdə tək qoyursa, şəriət baxımından bunun hökmü nədir? Belə hallarda qadın nə etməlidir?

Cavab: Yaxşı olar ki, kişi həyat yoldaşının hiss və istəklərinə əhəmiyyət versin. Lakin belə hallarda ər-arvadın münasibətlərinə aid olan başqa bir nöqtə var. O da budur ki, qadın kişini öz tərəfinə cəzb etmək və onu öz istəklərinə boyun əyməyə məcbur etmək qabiliyyətinə malikdir. Bu, Allahın qadına bəxş etdiyi cinsi cazibədarlıq və gözəlliyə görədir. Lakin bəzi qadınlar bu nemətdən kamil şəkildə istifadə edə bilmir və öz gözəlliklərini yalnız başqalarına nümayiş etdirirlər. Öz ərlərinin yanında isə bəzənməyə lazımi diqqət göstərmir, üstəlik ərin onlara tərəf cəzb olmasını istəyirlər. Bu mümkün deyil, qadın öz gözəlliyi, bəzənməsi və cinsi cazibədarlığı ilə ərini öz tərəfinə çəkməlidir.

Cinsi yaxınlıq

Sual: Cinsi yaxınlıq edərkən müstəhəb və məkruh olan əməllər hansılardır?

Cavab: Cinsi yaxınlıq edərkən, xüsusilə də, qadın hamilə olarsa “Bismillah...” demək və dəstəmazlı olmaq müstəhəbdir. Allah-təaladan ona təqvalı, mübarək, pak və sağlam bir oğlan uşağı bəxş etməyi diləsin. Ay tutulan gecə və Günəş tutulan gün cümə axşamı günü istisna olmaqla günortayadək (zöhr vaxtınadək, günbatan vaxtı havanın qızartısı aradan getməmiş, ay məhəqdə olan zaman (ay görsənmədi gecələr), fəcrdən (sübh azanından) günəş doğana qədər, ramazan ayı istisna olmaqla ayların ilk gecəsi, ayın orta və son gecələri, zəlzələ, sarı və qırmızı küləklər baş verərkən yaxınlıq etmək məkruhdur. Habelə yaxınlıq edərkən üzü və ya arxası qibləyə olmaları, gəmidə və çılpaq halda, möhtəlim olandan sonra qüsl etməmiş yaxınlıq etmək məkruhdur. Qüsl etmədən ikinci dəfə cinsi yaxınlıq etmək isə məkruh deyil. Cinsi yaxınlıq əsnasında qadının cinsiyyət orqanına baxmaq, Allah zikrini istisna olmaqla söhbət etmək məkruhdur.  Başqasının, hətta azyaşlı uşaq olsa belə, gördüyü halda harama səbəb olmayacağı təqdirdə cinsi yaxınlıq etmək məkruhdur. Əks təqdirdə isə icazəli deyil. 

4 -dən səhifə 87